زمانناسی
زازاکی (کرمانجکی، دملکی): زمانناسی
دەنگ، دەربڕین، ڕێزمان و وشەی بنەڕەتیی زازاکی (کرمانجکی، دملکی).
Zazakî
٠١دەنگەکان
فۆنیمەکانی زمانەکە، لە یەک وەسفی بڵاوکراوە.
چاوەڕێی پێداچوونەوەی مۆڵەت
ئەم بەشە خشتەی دەنگی بێدەنگ و دەنگدارەکانی زازاکی (کرمانجکی، دیمیلکی) لە PHOIBLE ٢٫٠ پیشان دەدات، inventory Dimili (PH 1109)، لەسەر بنەمای Todd 1985. PHOIBLE لەژێر CC BY-SA ٣٫٠دایە، و خشتەکان دوای ئەوە دەردەکەون کە خاوەنەکە سەرچاوەکە پەسەند دەکات.
٠٢ڕێزمان بە کورتی
- ناوەکان دوو ڕەگەزیان هەیە، نێر و مێ.
- ناو و جێناوەکان حاڵەتی ڕاستەوخۆ و ناڕاستەوخۆیان هەیە.
- زەمانە ڕابردووەکانی کردارە تێپەڕەکان ئێرگەتیڤن.
پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
سەرچاوەکان Paul. Zazaki: Grammatik und Versuch einer Dialektologie. Reichert. (1998) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
٠٣وشە سەرەکییەکان بەراورد کراون
دە وشەی ڕۆژانە لە نێو زمانەکانی ناوچەکەدا.
| واتا | فارسی | کرمانجی | سۆرانی | زازاکی | بەلووچی | ئازەربایجانی | ئەرمەنی |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ئاو | آبāb | av | ئاوaw | awe | āp | su | ջուրjur |
| نان | نانnān | nan | نانnan | nan | nān | çörək | հացhatsʻ |
| دایک | مادرmādar | dê | دایکdayk | maye | māt | ana | մայրmayr |
| باوک | پدرpedar | bav | باوکbawk | pî | pit | ata | հայրhayr |
| ماڵ | خانهkhāne | mal | ماڵmał | keye | lōg | ev | տունtun |
| شەو | شبshab | şev | شەوşew | şewe | shap | gecə | գիշերgisher |
| دوو | دوdo | du | دووdû | di | do | iki | երկուerku |
| سێ | سهse | sê | سێsê | hîrê | sē | üç | երեքerekʻ |
| چاو | چشمcheshm | çav | چاوçaw | çim | chamm | göz | աչքachkʻ |
| ناو | نامnām | nav | ناوnaw | name | nām | ad | անունanun |
فارسی، کوردی، زازاکی و بەلووچی زمانی ئێرانین، و زۆر لە وشە بنەڕەتییەکانیان پەیوەستن بە یەکەوە. ئازەری تورکییە و ئەرمەنی لقێکی تایبەتی هیندوئەوروپییە، بۆیە وشەکانیان جیاوازن. پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
سەرچاوەکان Steingass. A Comprehensive Persian-English Dictionary. Routledge and K. Paul. Digital edition: Digital Dictionaries of South Asia, University of Chicago. (1892) پشتڕاستکراوە; Chyet. Kurdish-English Dictionary. Yale University Press. (2003) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە; Wahby and Edmonds. A Kurdish-English Dictionary. Clarendon Press. (1966) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە; Paul. Zazaki: Grammatik und Versuch einer Dialektologie. Reichert. (1998) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە; Jahani and Korn. Balochi. In Windfuhr (ed.), The Iranian Languages. (2009) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە; Johanson and Csató (eds.). The Turkic Languages. Routledge. (1998) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە; Dum-Tragut. Armenian: Modern Eastern Armenian. John Benjamins. (2009) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
٠٤سەرچاوەکان
Moran and McCloy (eds.). PHOIBLE 2.0. Max Planck Institute for the Science of Human History. 2019
پشتڕاستکراوە CC BY-SA 3.0 لیستی دەنگەکان، هەریەکە لە سەرچاوە بڵاوکراوەکەی کە ناوی هێناوە، لە ٢٠٢٦-١٠-٢٣ خوێندراونەتەوە.
Paul. Zazaki: Grammatik und Versuch einer Dialektologie. Reichert. 1998
پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
پشتڕاستکراوە موڵکی گشتی. چاپی دیجیتاڵی لە ٢٠٢٦-١٠-٢٣ دەستی پێ دەگەیشت.
Chyet. Kurdish-English Dictionary. Yale University Press. 2003
پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
Wahby and Edmonds. A Kurdish-English Dictionary. Clarendon Press. 1966
پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
Jahani and Korn. Balochi. In Windfuhr (ed.), The Iranian Languages. 2009
پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
Johanson and Csató (eds.). The Turkic Languages. Routledge. 1998
پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
Dum-Tragut. Armenian: Modern Eastern Armenian. John Benjamins. 2009
پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
ئاماژە بەم پەڕەیە بدە
- APA
The Kurdish Cooperation Organization. (2026). Zazaki (Kirmanckî, Dimilkî): Linguistics. kurds.global. https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/
- Chicago
The Kurdish Cooperation Organization. 2026. “Zazaki (Kirmanckî, Dimilkî): Linguistics.” kurds.global. https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/.
- BibTeX
@misc{kco2026_language_languages_zza_linguistics, author = {{The Kurdish Cooperation Organization}}, year = {2026}, note = {Licence: CC BY 4.0}, title = {Zazaki ({Kirmanck}{\^ i}, {Dimilk}{\^ i}): Linguistics}, url = {https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/}, howpublished = {https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/}, }- RIS
TY - ELEC AU - The Kurdish Cooperation Organization DA - 2026/// PY - 2026 ID - kco2026_language_lan N1 - Licence: CC BY 4.0 TI - Zazaki (Kirmanckî, Dimilkî): Linguistics UR - https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/ ER -
٠٥توێژینەوە و سەرچاوەکان
کاری نوێ و پەیوەندیدار بە بابەتی ئەم پەڕەیە، لە سەرچاوە زانستییە کراوە پەسەندکراوەکانەوە. تەنها مێتاداتا و بەستەر. ناونیشانەکان وەک بڵاوکراونەتەوە دەمێننەوە. هێشتا پێداچوونەوەی بۆ نەکراوە.
-
Can Linguistic Distance help Language Classification? Assessing Hawrami-Zaza and Kurmanji-Sorani
Hossein Hassani · 2021 · arXiv
پێشچاپDataCitearXivدەستپێگەیشتنی کراوەCC-BY-4.0
-
Linguistic Variation in Dimili (Zazaki): A Descriptive Study of the Modan Dialect
Pınar Yıldız · 2026 · Mukaddime
وتارDOAJدەستپێگەیشتنی کراوە
-
Ditransitive Constructions in Zaza Language
İlyas ARSLAN · 2021 · Akademik İncelemeler Dergisi
وتارCrossrefDOAJدەستپێگەیشتنی کراوە
-
National Cancer Institute · 2020 · Definitions
هی ترOpenAlexCrossrefدەستپێگەیشتنی کراوەCC-BY
-
İbrahim Bingöl, Ümran Altınkılıç · 2026 · Kurdiyat
وتارDOAJدەستپێگەیشتنی کراوە
-
The morphosyntax of Ezafe in Southern Zazaki
Songul Gundogdu, Arsalan Kahnemuyipour, Sable Peters · 2024 · The Linguistic Review
وتارOpenAIRE
-
The Kırmanjki (Zazaki) Dialect of Kurdish Language and the Issues It Faces
Mehemed Malmîsanij · 2021 · Cambridge University Press eBooks
لقOpenAlex
-
Ayetullah KARABEYESER · 2023 · Bingöl Üniversitesi Yaşayan Diller Enstitüsü Dergisi
وتارCrossref
-
Building a Corpus for the Zaza–Gorani Language Family
International Committee for Computational Linguistics 2020 · 2020 · Underline Science Inc.
هی ترDataCite
-
Ezafe (Genitive) in Zaza Language
İlyas ARSLAN · 2022 · Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
وتارOpenAlexCrossrefدەستپێگەیشتنی کراوە
-
Ludwig Paul · 2013 · Routledge eBooks
لقOpenAlexCrossref
-
Assessing mutual intelligibility between Kurmanji and Zazaki spoken in Elazığ at text level
Bilgit SAĞLAM, Fatih ÖZEK, Ahmet BURAN et al. · 2026 · Dilbilim Araştırmaları Dergisi
وتارDOAJدەستپێگەیشتنی کراوە
سەرچاوەکان، مۆڵەتەکان و ڕێکەوتی وەرگرتن: arXiv (Metadata CC0 1.0; papers under their own licences), 2026-10-23; Crossref (Metadata facts, any use; abstracts may be publisher-owned and are never shown), 2026-10-23; DataCite (CC0 1.0 (DataCite metadata)), 2026-10-23; DOAJ (Metadata CC0 1.0 (DOAJ); articles under their own open licences), 2026-10-23; OpenAIRE (CC BY 4.0 (OpenAIRE Graph)), 2026-10-23; OpenAlex (CC0-1.0 data; metered API (free key)), 2026-10-23.