زبانشناسی
زازاکی (کرمانجکی، دیملکی): زبانشناسی
آواها، تلفظ، دستور و واژگان پایهٔ زازاکی (کرمانجکی، دیملکی).
Zazakî
۰۱آواها
واجهای این زبان، از یک توصیف منتشرشده.
در انتظار بررسی مجوز
این بخش جدولهای همخوان و واکهٔ زازاکی (کرمانجکی، دیملکی) را از PHOIBLE ۲٫۰ نشان خواهد داد، فهرست آوایی Dimili (PH 1109)، بر پایهٔ Todd 1985. PHOIBLE تحت CC BY-SA ۳٫۰ است و جدولها پس از تأیید منبع از سوی مالک نمایش داده میشوند.
۰۲دستور زبان در یک نگاه
- اسمها دو جنس دارند، مذکر و مؤنث.
- اسمها و ضمیرها حالت مستقیم و حالت غیرمستقیم دارند.
- زمانهای گذشتهٔ فعلهای متعدی ارگتیو هستند.
نیازمند راستیآزمایی
منابع Paul. Zazaki: Grammatik und Versuch einer Dialektologie. Reichert. (1998) نیازمند راستیآزمایی
۰۳مقایسهٔ واژههای بنیادی
ده واژهٔ روزمره در زبانهای منطقه.
| معنا | فارسی | کرمانجی | سورانی | زازاکی | بلوچی | آذربایجانی | ارمنی |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| آب | آبāb | av | ئاوaw | awe | āp | su | ջուրjur |
| نان | نانnān | nan | نانnan | nan | nān | çörək | հացhatsʻ |
| مادر | مادرmādar | dê | دایکdayk | maye | māt | ana | մայրmayr |
| پدر | پدرpedar | bav | باوکbawk | pî | pit | ata | հայրhayr |
| خانه | خانهkhāne | mal | ماڵmał | keye | lōg | ev | տունtun |
| شب | شبshab | şev | شەوşew | şewe | shap | gecə | գիշերgisher |
| دو | دوdo | du | دووdû | di | do | iki | երկուerku |
| سه | سهse | sê | سێsê | hîrê | sē | üç | երեքerekʻ |
| چشم | چشمcheshm | çav | چاوçaw | çim | chamm | göz | աչքachkʻ |
| نام | نامnām | nav | ناوnaw | name | nām | ad | անունanun |
فارسی، کردی، زازاکی و بلوچی زبانهای ایرانیاند و بسیاری از واژههای پایهٔ آنها با هم خویشاوندند. آذربایجانی ترکی است و ارمنی شاخهٔ مستقلی از هندواروپایی است، پس واژههایشان فرق دارد. نیازمند راستیآزمایی
منابع Steingass. A Comprehensive Persian-English Dictionary. Routledge and K. Paul. Digital edition: Digital Dictionaries of South Asia, University of Chicago. (1892) تأییدشده; Chyet. Kurdish-English Dictionary. Yale University Press. (2003) نیازمند راستیآزمایی; Wahby and Edmonds. A Kurdish-English Dictionary. Clarendon Press. (1966) نیازمند راستیآزمایی; Paul. Zazaki: Grammatik und Versuch einer Dialektologie. Reichert. (1998) نیازمند راستیآزمایی; Jahani and Korn. Balochi. In Windfuhr (ed.), The Iranian Languages. (2009) نیازمند راستیآزمایی; Johanson and Csató (eds.). The Turkic Languages. Routledge. (1998) نیازمند راستیآزمایی; Dum-Tragut. Armenian: Modern Eastern Armenian. John Benjamins. (2009) نیازمند راستیآزمایی
۰۴منابع
Moran and McCloy (eds.). PHOIBLE 2.0. Max Planck Institute for the Science of Human History. 2019
تأییدشده CC BY-SA 3.0 فهرست واجها، هرکدام از منبع منتشرشدهای که نام میبرد، خواندهشده در ۲۰۲۶-۱۰-۲۳.
Paul. Zazaki: Grammatik und Versuch einer Dialektologie. Reichert. 1998
نیازمند راستیآزمایی
تأییدشده مالکیت عمومی. نسخهٔ دیجیتال در ۲۰۲۶-۱۰-۲۳ در دسترس بود.
Chyet. Kurdish-English Dictionary. Yale University Press. 2003
نیازمند راستیآزمایی
Wahby and Edmonds. A Kurdish-English Dictionary. Clarendon Press. 1966
نیازمند راستیآزمایی
Jahani and Korn. Balochi. In Windfuhr (ed.), The Iranian Languages. 2009
نیازمند راستیآزمایی
Johanson and Csató (eds.). The Turkic Languages. Routledge. 1998
نیازمند راستیآزمایی
Dum-Tragut. Armenian: Modern Eastern Armenian. John Benjamins. 2009
نیازمند راستیآزمایی
ارجاع به این صفحه
- APA
The Kurdish Cooperation Organization. (2026). Zazaki (Kirmanckî, Dimilkî): Linguistics. kurds.global. https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/
- Chicago
The Kurdish Cooperation Organization. 2026. “Zazaki (Kirmanckî, Dimilkî): Linguistics.” kurds.global. https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/.
- BibTeX
@misc{kco2026_language_languages_zza_linguistics, author = {{The Kurdish Cooperation Organization}}, year = {2026}, note = {Licence: CC BY 4.0}, title = {Zazaki ({Kirmanck}{\^ i}, {Dimilk}{\^ i}): Linguistics}, url = {https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/}, howpublished = {https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/}, }- RIS
TY - ELEC AU - The Kurdish Cooperation Organization DA - 2026/// PY - 2026 ID - kco2026_language_lan N1 - Licence: CC BY 4.0 TI - Zazaki (Kirmanckî, Dimilkî): Linguistics UR - https://kurds.global/language/languages/zza/linguistics/ ER -
۰۵پژوهش و منابع
آثار تازه و مرتبط با موضوع این صفحه، از منابع علمی باز تأییدشده. فقط فراداده و پیوند. عنوانها همانگونه که منتشر شدهاند میمانند. هنوز بازبینی نشده است.
-
Can Linguistic Distance help Language Classification? Assessing Hawrami-Zaza and Kurmanji-Sorani
Hossein Hassani · 2021 · arXiv
پیشانتشارDataCitearXivدسترسی آزادCC-BY-4.0
-
Linguistic Variation in Dimili (Zazaki): A Descriptive Study of the Modan Dialect
Pınar Yıldız · 2026 · Mukaddime
مقالهDOAJدسترسی آزاد
-
Ditransitive Constructions in Zaza Language
İlyas ARSLAN · 2021 · Akademik İncelemeler Dergisi
مقالهCrossrefDOAJدسترسی آزاد
-
National Cancer Institute · 2020 · Definitions
سایرOpenAlexCrossrefدسترسی آزادCC-BY
-
İbrahim Bingöl, Ümran Altınkılıç · 2026 · Kurdiyat
مقالهDOAJدسترسی آزاد
-
The morphosyntax of Ezafe in Southern Zazaki
Songul Gundogdu, Arsalan Kahnemuyipour, Sable Peters · 2024 · The Linguistic Review
مقالهOpenAIRE
-
The Kırmanjki (Zazaki) Dialect of Kurdish Language and the Issues It Faces
Mehemed Malmîsanij · 2021 · Cambridge University Press eBooks
شاخهOpenAlex
-
Ayetullah KARABEYESER · 2023 · Bingöl Üniversitesi Yaşayan Diller Enstitüsü Dergisi
مقالهCrossref
-
Building a Corpus for the Zaza–Gorani Language Family
International Committee for Computational Linguistics 2020 · 2020 · Underline Science Inc.
سایرDataCite
-
Ezafe (Genitive) in Zaza Language
İlyas ARSLAN · 2022 · Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
مقالهOpenAlexCrossrefدسترسی آزاد
-
Ludwig Paul · 2013 · Routledge eBooks
شاخهOpenAlexCrossref
-
Assessing mutual intelligibility between Kurmanji and Zazaki spoken in Elazığ at text level
Bilgit SAĞLAM, Fatih ÖZEK, Ahmet BURAN et al. · 2026 · Dilbilim Araştırmaları Dergisi
مقالهDOAJدسترسی آزاد
منابع، مجوزها و تاریخهای دریافت: arXiv (Metadata CC0 1.0; papers under their own licences), 2026-10-23; Crossref (Metadata facts, any use; abstracts may be publisher-owned and are never shown), 2026-10-23; DataCite (CC0 1.0 (DataCite metadata)), 2026-10-23; DOAJ (Metadata CC0 1.0 (DOAJ); articles under their own open licences), 2026-10-23; OpenAIRE (CC BY 4.0 (OpenAIRE Graph)), 2026-10-23; OpenAlex (CC0-1.0 data; metered API (free key)), 2026-10-23.