KCOkurds.globalKCOزمان
گەڕان
هەژمار
زمانەکانکوردیی ناوەندی١٨

زمان

کرمانجی (کوردیی باکووری)

تورکیا، سووریا، باکووری عێراق و ئێران، یەکێتیی سۆڤیەتی پێشوو و زۆربەی تاراوگە

یارمەتیی ئەم زمانە بدەنووسین

Kurmancî

٠١زمانەکە

کۆدەکان
ISO 639-3: kmr · macrolanguage kur · Glottocode: nort2641 · page code: kmr-Latn
خێزان
Indo-European › Classical Indo-European › Indo-Iranian › Iranian-Nuristani › Iranian › Central Iranian PBS › Central Iranian PB › Northwestern Iranian › Laki-Kurdish › Kurdish
ئەلفوبێ
Latn، چەپ بۆ ڕاست
ڕووکار
ماڵپەڕی سەرەکی، پێداچوونەوەی ئاخێوەرانی زمانی دایک چاوەڕێ دەکرێت
قۆناغی پلاتفۆرم
لە دەستپێکدا
پشتگیریی تەکنەلۆژی
بە بەشێکی پشتگیری دەکرێت
پیشان دەدرێت لەگەڵ
IBM Plex Sans
تێبینییەکان
ئەلفوبێی لاتینیی هاوار (ç ê î ş û)؛ شێوەزاری زۆرینەی تاراوگە

سەرچاوەکان Hammarström, Forkel, Haspelmath and Bank. Glottolog 5.3. Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology. (2025) پشتڕاستکراوە; ISO 639-3 code tables. SIL International, registration authority. (2025) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە

٠٢ناو و دیدگاکان

لەو شوێنانەی ناو، پۆلێنکردن یان ناسنامە مشتومڕی لەسەرە، هەر دیدگایەک لەگەڵ سەرچاوەکانی پیشان دەدرێت. پلاتفۆرمەکە لایەنگری ناکات.

  • Kurmancî
  • کورمانجی
  • Кӧрмаънщи

  • زاراوە یان زمان

    ISO ٦٣٩-٣ کۆدێکی تایبەت (kmr) دەدات بە کورمانجی لەناو زمانە گەورەی کوردیدا. زۆر قسەکەر و دەزگای کوردی بە شێوەزارێکی یەک زمانی کوردی دادەنێن. زمانەوانان لەسەر شوێنی هێڵەکە جیاوازن.

    سەرچاوەکان ISO 639-3 code tables. SIL International, registration authority. (2025) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە; Haig and Öpengin. Kurdish: A critical research overview. Kurdish Studies 2 (2). (2014) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە

  • سێ ئەلفوبێ

    کرمانجی لە تورکیا، سووریا و زۆربەی تاراوگە بە ئەلفوبێی لاتینیی هاوار دەنووسرێت، لە عێراق و ئێران بە ئەلفوبێی بنەڕەت عەرەبی، و لە یەکێتیی سۆڤیەتی پێشوو بە کیریلی.

    سەرچاوەکان Library of Congress. ALA-LC Romanization Tables: Kurdish, 2012 version. (2012) پشتڕاستکراوە; Haig and Öpengin. Kurdish: A critical research overview. Kurdish Studies 2 (2). (2014) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە

٠٣لە کوێ دەئاخێورێت، و چەند کەس پێی دەئاخێون

تورکیا، سووریا، باکووری عێراق و ئێران، یەکێتیی سۆڤیەتی پێشوو و زۆربەی تاراوگە

نەزانراو

ئاخێوەران: هێشتا هیچ ژمارەیەکی ئاخێوەر بۆ ئەم پلاتفۆرمە پشتڕاست نەکراوەتەوە. نەزانراو دەمێنێتەوە تا ژمارەیەکی سەرژمێری یان ڕاپرسی لەگەڵ پێوەر، ساڵ و سەرچاوەکەی دەپشکنرێت.

٠٤دۆخ

UNESCO World Atlas of Languages سەرچاوەی نەتەوە یەکگرتووەکانە؛ دۆخەکەی سەرەتا پیشان دەدرێت و پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە دەمێنێتەوە تا Atlas بخوێنرێتەوە. لە تەنیشتیەوە، Agglomerated Endangerment Status ی Glottolog کاتالۆگی زمانە لەناوچووەکان، UNESCO Atlas و Ethnologue کۆ دەکاتەوە. Ethnologue تەنها وەک سەرچاوەیەکی لاوەکی دەردەکەوێت.

تۆماردۆخبنەماسەرچاوە
ئەتڵەسی جیهانیی زمانەکانی UNESCOپێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیەUNESCO. World Atlas of Languages. (2025) پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە
Northern Kurdishمەترسیدار6b (Threatened)Eberhard, Simons and Fennig (eds.). Ethnologue: Languages of the World, 28th edition. SIL International. (2025) سەرچاوەی لاوەکی لە ڕێگەی Glottolog

٠٥دۆخی یاسایی

ئەوەی دەستوورەکان دەربارەی زمان دەیڵێن. لە وەرگێڕانە ئینگلیزییەکانی Constitute Project وەرگیراوە.

٠٦جۆر و شێوەزارەکان

گرووپە زاراوەییەکان وەک Glottolog تۆماری دەکات. ناوەکان وەک بڵاوکراون دەمێننەوە.

Northern Kurdish

٢٨ شێوەزار تۆمارکراوە

  • Northern Kurmanji
  • Southeastern Kurmanji
  • Southern Kurmanji
  • Western Kurmanji

سەرچاوەکان Hammarström, Forkel, Haspelmath and Bank. Glottolog 5.3. Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology. (2025) پشتڕاستکراوە

٠٧پەڕەکانی ئەم زمانە

  • نووسین

    ئەلفوبێکان، خشتەی ئەلفوبێ، نووسینی لاتینی، ژمارەکان، کیبۆرد و فۆنتەکان.

  • زمانناسی

    دەنگەکان بە IPA، گوتن، ڕێزمان و وشە بنەڕەتییەکان بەراورد لەگەڵ زمانە دراوسێکان.

  • فێربوون

    ڕێگایەک لە یەکەم هەنگاوەوە تا ڕەوانی، خول، تاقیکردنەوە و بەرنامەی زمانی میرات.

  • سەرچاوە و پاراستن

    فەرهەنگ، کۆرپەس، کتێبخانە و میدیا؛ لەناوچوون و بەڵگەکردن؛ چۆن بەشداری بکەیت.

٠٨خولەکان

٠٩چۆن یارمەتی بدەیت

  • پێداچووەرانی زمانی دایک: پەڕە کرمانجییەکان (کوردیی باکووری) بخوێننەوە و وەک پێداچوونەوەکراو نیشانەیان بکەن.
  • مامۆستایان: کرمانجی A1 (لاتینی)، کرمانجی A2 تا B1، کرمانجی B2 تا C1 بڵێنەوە یان یارمەتی نووسینیان بدەن.
  • سەرچاوەکان: تیمی توێژینەوە ئاگادار بکەرەوە لە فەرهەنگ، کۆڕپەس و تۆماری دەنگیی خاوەن مۆڵەتی کراوە. هەر یەکێکیان بۆ پێداچوونەوە دەچێتە ناو تۆماری سەرچاوەکانەوە.
  • فۆنت و تەختەکلیل: هەر پیتێک کە بە دروستی پیشان نادرێت یان نانووسرێت ڕاپۆرت بکە.

١٠سەرچاوەکان

  1. Hammarström, Forkel, Haspelmath and Bank. Glottolog 5.3. Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology. 2025

    پشتڕاستکراوە CC BY 4.0 دابەشکردن، گرووپە زاراوەییەکان و دۆخی لەناوچوونی گشتگیر (AES)، خوێندراوەتەوە ٢٠٢٦-١٠-٢٣.

  2. ISO 639-3 code tables. SIL International, registration authority. 2025

    پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە کۆدەکان لە ڕێگەی تۆمارەکانی Glottolog بەراورد کراون؛ خشتە کۆدییەکان خۆیان نەخوێندراونەتەوە.

  3. Haig and Öpengin. Kurdish: A critical research overview. Kurdish Studies 2 (2). 2014

    پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە

  4. Library of Congress. ALA-LC Romanization Tables: Kurdish, 2012 version. 2012

    پشتڕاستکراوە

  5. UNESCO. World Atlas of Languages. 2025

    پێویستی بە پشتڕاستکردنەوە هەیە لە ٢٠٢٦-١٠-٢٣ کاتی پشکنین پێی نەگەیشترا. دۆخی بۆ هەر زمانێک بۆ پشتڕاستکردنەوەیە.

  6. Eberhard, Simons and Fennig (eds.). Ethnologue: Languages of the World, 28th edition. SIL International. 2025

    سەرچاوەی لاوەکی تەنها وەک Glottolog ڕایدەگەیەنێت ئاماژەی پێ دەکرێت (سەرچاوەی AES ی ئەو). Ethnologue خۆی نەخوێندراوەتەوە.

  7. Constitute Project. Constitutions of the world, English translations. 2025

    پشتڕاستکراوە وتارەکان دەربارەی زمانە فەرمییەکان، خوێندراونەتەوە لە ٢٠٢٦-١٠-٢٣.

ئاماژە بەم پەڕەیە بدە
APA

The Kurdish Cooperation Organization. (2026). Kurmanji (Northern Kurdish). kurds.global. https://kurds.global/language/languages/kmr-latn/

Chicago

The Kurdish Cooperation Organization. 2026. “Kurmanji (Northern Kurdish).” kurds.global. https://kurds.global/language/languages/kmr-latn/.

BibTeX
@misc{kco2026_language_languages_kmr_latn,
	author = {{The Kurdish Cooperation Organization}},
	year = {2026},
	note = {Licence: CC BY 4.0},
	title = {Kurmanji ({Northern} {Kurdish})},
	url = {https://kurds.global/language/languages/kmr-latn/},
	howpublished = {https://kurds.global/language/languages/kmr-latn/},
}

داگرتن .bib

RIS
TY  - ELEC
AU  - The Kurdish Cooperation Organization
DA  - 2026///
PY  - 2026
ID  - kco2026_language_lan
N1  - Licence: CC BY 4.0
TI  - Kurmanji (Northern Kurdish)
UR  - https://kurds.global/language/languages/kmr-latn/
ER  -

داگرتن .ris

مۆڵەت CC BY 4.0

١١توێژینەوە و سەرچاوەکان

کاری نوێ و پەیوەندیدار بە بابەتی ئەم پەڕەیە، لە سەرچاوە زانستییە کراوە پەسەندکراوەکانەوە. تەنها مێتاداتا و بەستەر. ناونیشانەکان وەک بڵاوکراونەتەوە دەمێننەوە. هێشتا پێداچوونەوەی بۆ نەکراوە.

  1. Multi-CAST Northern Kurdish

    Geoffrey Haig, Maria Vollmer, Hanna Thiele · 2025 · Zenodo

    کۆمەڵە داتاDataCiteZenodoدەستپێگەیشتنی کراوەCC-BY-4.0

  2. Northern Kurdish (Kurmanji) DoReCo dataset

    Geoff Haig, Hanna Thiele, Maria Vollmer · 2024 · NAKALA – https://nakala.fr (Huma-Num – CNRS)

    کۆمەڵە داتاDataCiteدەستپێگەیشتنی کراوەCC-BY-4.0

  3. FLEURS-Kobani: Extending the FLEURS Dataset for Northern Kurdish

    Daban Q. Jaff, Mohammad Mohammadamini · 2026 · arXiv

    پێشچاپarXivدەستپێگەیشتنی کراوە

  4. Percentage of Consonants Correct for 3-5 Years Old Kurdish-Speaking Children With Middle Kurmanji-Mukryani Dialect

    Shahla Fatemi Syadar, Talieh Zarifian, Yahya Modarresi et al. · 2018 · Iranian Rehabilitation Journal

    وتارDOAJدەستپێگەیشتنی کراوە

  5. Northern Kurdish (Kurmanji) DoReCo audiofiles

    Geoff Haig, Hanna Thiele, Maria Vollmer · 2024 · NAKALA – https://nakala.fr (Huma-Num – CNRS)

    هی ترDataCiteدەستپێگەیشتنی کراوەCC-BY-4.0

  6. A Phonological Comparison of Khorasan and Northern Kurmanji

    2024 · Kurdiname

    وتارOpenAIREدەستپێگەیشتنی کراوە

  7. Northern Kurdish Of Khizava Text 7: §1-19

    Masoud Mohammadirad · 2022 · Neo-Aramaic and Kurdish Folklore from Northern Iraq

    لقCrossrefCC-BY-NC-4.0

  8. Advancing Low-Resource Speech Recognition: A Comprehensive Study of Fine-Tuning Strategies for Northern Kurdish using Whisper Transformers

    Abdulla A, Tabibian S, Veisi H et al. · 2026 · Research Square

    پێشچاپEurope PMC

  9. Dasinya: A dataset and preprocessing pipeline for the Badini Kurdish dialect.

    Saeed VA, Jacksi K · 2026 · Data Brief

    وتارEurope PMCدەستپێگەیشتنی کراوە

  10. End-to-End Transformer-based Automatic Speech Recognition for Northern Kurdish: A Pioneering Approach

    Abdulhady Abas Abdullah, Shima Tabibian, Hadi Veisi et al. · 2024 · arXiv

    پێشچاپarXivدەستپێگەیشتنی کراوە

  11. 2.3. Northern Kurdish (Kurmanjî)

    Geoffrey L.J. Haig · 2018 · De Gruyter eBooks

    لقOpenAlex

  12. An Ecolinguistics Analysis on Lexicalization of Domestic Animals in Kurmanji Kurdish

    Elham Mizban, Shahla Sharifi, Atiyeh Kamyabi Gol · 2022 · مطالعات زبان‌‌ها و گویش‌های غرب ایران

    وتارDOAJدەستپێگەیشتنی کراوە

سەرچاوەکان، مۆڵەتەکان و ڕێکەوتی وەرگرتن: arXiv (Metadata CC0 1.0; papers under their own licences), 2026-10-23; Crossref (Metadata facts, any use; abstracts may be publisher-owned and are never shown), 2026-10-23; DataCite (CC0 1.0 (DataCite metadata)), 2026-10-23; DOAJ (Metadata CC0 1.0 (DOAJ); articles under their own open licences), 2026-10-23; Europe PMC (Metadata reusable; full text under each article’s licence), 2026-10-23; OpenAIRE (CC BY 4.0 (OpenAIRE Graph)), 2026-10-23; OpenAlex (CC0-1.0 data; metered API (free key)), 2026-10-23; Zenodo (Metadata CC0 1.0; each record under its own licence), 2026-10-23.

Privacy choices